Mùa mưa ẩm là thời điểm thức ăn chăn nuôi rất dễ bị giảm chất lượng nếu không được bảo quản đúng cách. Độ ẩm không khí cao, nền kho ẩm, nước mưa tạt hoặc bao cám để hở đều có thể khiến thức ăn bị vón cục, mốc, đổi mùi và mất đi giá trị dinh dưỡng ban đầu. Khi vật nuôi sử dụng thức ăn kém chất lượng, đàn có thể bị rối loạn tiêu hóa, giảm ăn, chậm lớn, giảm sức đề kháng và ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất chăn nuôi.
Trong thực tế, thức ăn thường chiếm tỷ lệ lớn trong tổng chi phí chăn nuôi. Vì vậy, bảo quản thức ăn chăn nuôi đúng cách trong mùa mưa ẩm không chỉ giúp hạn chế hao hụt mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe đàn nuôi, duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định và nâng cao hiệu quả kinh tế cho hộ nuôi, trang trại.
Vì sao cám dễ ẩm mốc?
Vào mùa mưa, độ ẩm trong không khí tăng cao. Nếu kho chứa không kín, nền thấp hoặc thông gió kém, hơi ẩm rất dễ thấm vào bao cám. Khi đó, thức ăn có thể bị mềm, vón cục, giảm mùi vị hấp dẫn và tạo điều kiện cho nấm mốc, vi khuẩn, côn trùng phát triển.
Thức ăn bị ẩm mốc không chỉ làm giảm chất lượng dinh dưỡng mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho vật nuôi. Vật nuôi ăn phải thức ăn hỏng có thể bị tiêu chảy, kém hấp thu, chậm tăng trọng hoặc suy giảm miễn dịch. Đặc biệt với vật nuôi non như heo con, gà con, vịt con, cá giống, hệ tiêu hóa còn yếu nên càng dễ bị ảnh hưởng bởi thức ăn kém chất lượng.
Chọn kho khô thoáng
Kho chứa là yếu tố đầu tiên cần quan tâm khi bảo quản thức ăn chăn nuôi trong mùa mưa ẩm. Kho nên được đặt ở vị trí cao ráo, tránh khu vực dễ ngập nước, gần ao hồ, cống rãnh hoặc nơi thường xuyên bị nước mưa tạt vào. Không gian bảo quản cần khô, sạch, có mái che chắc chắn và hạn chế thấm dột.
Ngoài ra, kho cần đảm bảo sự thông thoáng để không khí được lưu thông. Nếu kho quá kín và bí, hơi ẩm sẽ tích tụ lâu hơn, làm tăng nguy cơ ẩm mốc. Tuy nhiên, cửa thông gió cũng cần được bố trí hợp lý để tránh mưa hắt trực tiếp vào bên trong. Một kho chứa sạch, khô và thoáng sẽ giúp thức ăn giữ được chất lượng ổn định trong suốt quá trình sử dụng.
Kê cao bao cám
Không nên đặt bao thức ăn trực tiếp xuống nền nhà, đặc biệt là nền đất hoặc nền xi măng dễ hút ẩm. Trong mùa mưa, hơi ẩm từ nền có thể thấm ngược vào đáy bao, khiến cám bị vón cục hoặc mốc từ bên trong mà người nuôi khó phát hiện ngay.
Cách tốt nhất là kê bao cám lên pallet gỗ, kệ sắt hoặc giá đỡ chắc chắn. Bao thức ăn cũng nên được đặt cách tường một khoảng nhất định để hạn chế hơi ẩm từ tường thấm vào. Việc kê cao và sắp xếp gọn gàng còn giúp người nuôi dễ kiểm tra, vệ sinh kho và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường như bao rách, cám đổi màu hoặc có côn trùng xâm nhập.
Dùng cám theo thứ tự
Người chăn nuôi nên áp dụng nguyên tắc “nhập trước dùng trước” khi sử dụng thức ăn chăn nuôi. Những bao cám mua trước cần được dùng trước, tránh để tồn kho quá lâu. Khi nhập thêm thức ăn mới, nên sắp xếp riêng hoặc đặt phía sau lô cũ để tránh nhầm lẫn trong quá trình sử dụng.
Việc quản lý theo thứ tự giúp kiểm soát hạn sử dụng tốt hơn, hạn chế tình trạng cám cũ bị bỏ quên trong kho. Với các trang trại sử dụng nhiều loại thức ăn cho nhiều nhóm vật nuôi khác nhau, nên ghi chú ngày nhập, loại cám và đối tượng sử dụng trên từng khu vực để thuận tiện cho việc quản lý.
Buộc kín bao đã mở
Sau khi mở bao, thức ăn rất dễ tiếp xúc với không khí ẩm, bụi bẩn, chuột, kiến, gián hoặc các loại côn trùng khác. Vì vậy, bao cám đã mở cần được buộc kín ngay sau mỗi lần sử dụng. Không nên để miệng bao hở qua đêm, đặc biệt trong những ngày mưa kéo dài hoặc độ ẩm cao.
Với lượng thức ăn đã mở, người nuôi nên sử dụng trong thời gian hợp lý. Có thể cho cám vào thùng nhựa sạch, khô, có nắp đậy kín để hạn chế hơi ẩm. Tuy nhiên, thùng chứa cần được vệ sinh định kỳ, không để cặn cám cũ, nước hoặc mùi lạ ảnh hưởng đến chất lượng thức ăn mới.
Kiểm tra cám thường xuyên
Trong mùa mưa ẩm, cần kiểm tra thức ăn thường xuyên hơn bình thường. Trước khi cho vật nuôi ăn, người nuôi nên quan sát màu sắc, mùi, độ tơi và tình trạng viên cám. Thức ăn đạt chất lượng thường khô, tơi, không vón cục, không đổi màu và không có mùi lạ.
Nếu phát hiện cám có dấu hiệu ẩm, mốc, chua, hôi, vón thành cục hoặc xuất hiện lớp bột lạ, không nên tiếp tục sử dụng. Việc tiếc một lượng cám nhỏ có thể gây thiệt hại lớn hơn nếu vật nuôi bị bệnh, giảm ăn hoặc chậm lớn. Kiểm tra thường xuyên giúp người nuôi phát hiện sớm vấn đề và xử lý kịp thời.
Chống chuột và côn trùng
Chuột, kiến, gián và côn trùng là những tác nhân thường gặp trong kho thức ăn, đặc biệt vào mùa mưa. Chúng có thể làm rách bao, gây thất thoát thức ăn và làm tăng nguy cơ nhiễm bẩn. Vì vậy, kho cám cần được vệ sinh định kỳ, thu dọn cám rơi vãi và kiểm tra các vị trí dễ bị chuột cắn phá.
Không nên để thức ăn gần hóa chất, thuốc sát trùng, thuốc thú y hoặc các vật dụng có mùi mạnh. Những yếu tố này có thể ảnh hưởng đến mùi vị và độ an toàn của thức ăn. Kho chứa càng sạch sẽ, gọn gàng thì nguy cơ côn trùng và chuột xâm nhập càng thấp.
Không tích trữ quá nhiều
Trong mùa mưa ẩm, người nuôi không nên tích trữ quá nhiều thức ăn nếu điều kiện kho chứa chưa đảm bảo. Việc mua quá nhiều cám trong một lần có thể làm tăng nguy cơ tồn kho lâu, ẩm mốc hoặc giảm chất lượng dinh dưỡng.
Tốt nhất, nên tính toán lượng thức ăn phù hợp với quy mô đàn và thời gian sử dụng thực tế. Với hộ nuôi nhỏ, có thể nhập thức ăn theo từng đợt ngắn để đảm bảo cám luôn mới. Với trang trại lớn, cần có kế hoạch nhập hàng định kỳ, quản lý tồn kho rõ ràng và phân khu bảo quản theo từng loại vật nuôi.
Bảo quản thức ăn chăn nuôi trong mùa mưa ẩm là việc rất quan trọng để giữ chất lượng dinh dưỡng, hạn chế ẩm mốc và bảo vệ sức khỏe đàn nuôi. Người chăn nuôi cần chuẩn bị kho chứa khô thoáng, kê cao bao cám, buộc kín bao đã mở, kiểm tra thường xuyên và sử dụng thức ăn theo nguyên tắc nhập trước dùng trước.
Khi thức ăn được bảo quản đúng cách, vật nuôi sẽ ăn khỏe hơn, hấp thu tốt hơn, giảm nguy cơ bệnh đường ruột và tăng trưởng ổn định hơn. Đây là giải pháp đơn giản nhưng mang lại hiệu quả lớn trong việc giảm chi phí, hạn chế rủi ro và nâng cao năng suất chăn nuôi trong mùa mưa ẩm.
CÔNG TY CỔ PHẦN EUFEED VIỆT NAM
- Địa chỉ: KCN Phố Nối A, Văn Lâm, Hưng Yên
- Hotline: 094.219.3898
- Email: Eufeed@gmail.com
- Website: https://eufeed.com.vn/
- Fanpage: https://www.facebook.com/EUfeedchauAu
