Trong chăn nuôi thủy sản cũng như chơi cá cảnh, chi phí thức ăn thường chiếm từ 50% đến 70% tổng chi phí vận hành. Việc lựa chọn thức ăn cho cá không đúng chủng loại hay kém chất lượng không chỉ khiến cá chậm lớn, còi cọc mà còn làm suy giảm chất lượng nước, dễ bùng phát dịch bệnh.
Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn bạn cách chọn thức ăn cho cá đúng kỹ thuật, giúp vật nuôi phát triển khỏe mạnh, tăng trưởng vượt trội và giữ cho môi trường nước luôn sạch sẽ.
Cách chọn thức ăn cho cá phù hợp với tập tính ăn của từng loài
Mỗi loài cá có cấu tạo cơ quan tiêu hóa và tập tính bắt mồi khác nhau. Việc xác định đúng nhóm cá giúp bạn chọn được dạng viên thức ăn phù hợp nhất.
Loài cá ăn nổi trên mặt nước
- Đặc điểm: Các loài như cá rô phi, cá diêu hồng, cá chốt hay các loài cá cảnh nổi như cá guppy, cá betta thường bắt mồi ở tầng nước mặt.
- Lựa chọn: Nên ưu tiên chọn viên thức ăn cho cá dạng nổi (thức ăn ép đùn). Viên thức ăn nổi lâu giúp người nuôi dễ dàng quan sát sức ăn của cá để điều chỉnh lượng cám phù hợp.
Loài cá ăn tầng giữa và tầng đáy
- Đặc điểm: Cá chép, cá trắm, cá tra thường kiếm ăn ở tầng giữa, trong khi cá chùi mỏ, cá chạch, cá trê hay cá chuột lại săn mồi ở đáy hồ.
- Lựa chọn: Nên chọn viên thức ăn chìm chậm (cho cá tầng giữa) hoặc chìm nhanh (cho cá tầng đáy). Lựa chọn này đảm bảo thức ăn tiếp cận đúng vị trí của cá, tránh để thức ăn dư thừa lơ lửng quá lâu trong nước.
Đáp ứng đúng nhu cầu dinh dưỡng theo giai đoạn phát triển
Nhu cầu về protein (đạm) và năng lượng của cá thay đổi rõ rệt theo từng độ tuổi. Chọn đúng tỷ lệ dinh dưỡng giúp cá hấp thụ tối đa và lớn nhanh.
Giai đoạn cá giống và cá con
- Cá con cần lượng đạm rất cao để phát triển khung xương và cơ bắp. Tỷ lệ đạm trong thức ăn cho cá giai đoạn này nên đạt từ 38% đến 45%.
- Kích thước hạt cám phải siêu nhỏ (cám mịn hoặc dạng mảnh) để phù hợp với kích thước mỏ của cá.
Giai đoạn cá giò và vỗ béo
- Khi cá đã phát triển khung thân, nhu cầu đạm giảm dần xuống khoảng 28% – 35%, đồng thời tăng cường tỷ lệ tinh bột và chất béo để cá tích lũy năng lượng, tăng trọng lượng nhanh.
- Chuyển sang các loại hạt cám có kích thước lớn hơn để kích thích cá bắt mồi hiệu quả.
Tiêu chí chọn thức ăn giúp hạn chế tối đa ô nhiễm nước
Nước bị đục, bẩn hoặc bốc mùi hôi thối phần lớn xuất phát từ lượng thức ăn dư thừa bị phân hủy hoặc cám bị tan rã quá nhanh.
Độ bền thủy phân và độ nở của hạt cám
- Thức ăn cho cá chất lượng cao phải có độ bền trong nước tốt, không bị tan rã ngay khi vừa thả xuống. Viên cám cần giữ nguyên hình dạng từ 15 đến 30 phút để cá kịp tiêu thụ.
- Hạt cám ít bụi, độ bón tốt sẽ ngăn ngừa tình trạng bột cám hòa tan làm đục nước.
Khả năng tiêu hóa và hấp thụ của cá
- Nên chọn các loại cám có bổ sung thêm enzyme tiêu hóa (Phytase, Protease) và men vi sinh (Probiotics).
- Các vi sinh vật có lợi giúp đường ruột cá hấp thu triệt để dinh dưỡng, giảm lượng phân thải ra ngoài. Phân cá ít dưỡng chất dư thừa sẽ hạn chế sự phát triển của tảo độc và vi khuẩn gây hại trong bể nuôi.
Kỹ thuật cho ăn khoa học để bảo vệ môi trường nước
Dù chọn được loại thức ăn cho cá tốt nhất, nhưng nếu cho ăn sai cách thì nước vẫn bị ô nhiễm nghiêm trọng.
- Cho ăn theo nguyên tắc 5 phút: Chỉ cho lượng thức ăn vừa đủ để cá tiêu thụ hết trong vòng 3 – 5 phút. Nếu sau 5 phút vẫn còn cám nổi hoặc chìm ở đáy, bạn cần vớt bỏ ngay và giảm lượng cám vào bữa sau.
- Chia nhỏ bữa ăn: Cho cá ăn từ 2 – 3 lần/ngày vào các khung giờ cố định. Việc chia nhỏ lượng thức ăn giúp hệ tiêu hóa của cá hoạt động hiệu quả hơn, tránh tình trạng cá bị quá tải đường ruột.
- Điều chỉnh theo thời tiết: Khi trời mưa to, nắng nóng gay gắt hoặc nhiệt độ nước xuống quá thấp, cá sẽ giảm ăn rõ rệt. Lúc này, người nuôi cần chủ động cắt giảm từ 30% – 50% lượng thức ăn hàng ngày.
Tóm lại, việc lựa chọn thức ăn cho cá phù hợp không chỉ là bài toán về dinh dưỡng giúp cá tăng trưởng nhanh mà còn là giải pháp trực tiếp để bảo vệ môi trường sống của vật nuôi. Bằng cách chọn đúng loại cám theo tập tính, đảm bảo độ bền trong nước và áp dụng kỹ thuật cho ăn hợp lý, bạn sẽ duy trì được nguồn nước trong sạch, hạn chế dịch bệnh và tối ưu hóa chi phí chăn nuôi một cách bền vững.
CÔNG TY CỔ PHẦN EUFEED VIỆT NAM
- Địa chỉ: KCN Phố Nối A, Văn Lâm, Hưng Yên
- Hotline: 094.219.3898
- Email: Eufeed@gmail.com
- Website: https://eufeed.com.vn/
- Fanpage: https://www.facebook.com/EUfeedchauAu
